Γιατί η κοινωνία συνηθίζει να ταυτίζεται με το θύτη και όχι με το θύμα;

0

      Γιατί η κοινωνία συνηθίζει να ταυτίζεται με το θύτη και όχι με το θύμα;

    

 Γράφει η : Άννα Μπαλλάνα

Έχουμε πια συνηθίσει να ακούμε στις ειδήσεις ή σε αφηγήσεις φίλων ή γνωστών να κατηγορούνε ανθρώπους οι οποίοι είναι εμφανώς θύματα. Αλλά και σε άλλες, πιο συγκεκαλυμμένες περιπτώσεις, πάντα, η «κοινή γνώμη» ταυτίζεται με αυτόν που αδικεί. Αυτή είναι μια περίεργη, παράλογη συμπεριφορά, που αφορά μεγάλο κομμάτι τής κοινωνίας.

Θυμάμαι στην Κυψέλη, γυναίκα καθαρίστρια εγκαταλειμμένη από τον σύζυγό της, η οποία είχε 7-8 παιδιά  τα οποία όλη μέρα ήταν στην Φωκίωνος Νέγρη μόνα τους, επειδή η γυναίκα αυτή δούλευε στην κυριολεξία από το πρωί μέχρι το βράδυ. Δημοσιογράφος γνωστού καναλιού που το μετέδωσε live  το περιστατικό  χτύπησε το κουδούνι, άνοιξε η γυναίκα και άρχισε να την «σφυροκοπάει»με ερωτήσεις του στυλ «είστε ιερόδουλος  και έχετε εγκαταλείψει τα τα παιδιά σας στο δρόμο και έχουνε γίνει αλήτες». Η γυναίκα της έκλεισε την πόρτα και η δημοσιογράφος χτύπαγε με γροθιές την πόρτα ουρλιάζοντας «είστε πουτάνα;». Σε πολυκατοικία συνέβη αυτό το γεγονός  και φανταστείτε τον αντίκτυπο στην ίδια τη γυναίκα και στα παιδιά της. Αυτό βέβαια, από μέρους του καναλιού έγινε για να αυξήσει την τηλεθέαση. Απ΄την άλλη πλευρά όμως «διαπαιδαγωγεί» τον κόσμο σε μια κάποια συμπεριφορά. Και αναρωτιέμαι γιατί οι άνθρωποι (θεατές) αρέσκονται στο να βλέπουν τέτοιου είδους θεάματα.Δηλαδή, χαίρονται να βλέπουν τη δυστυχία του άλλου;

Άλλη περίπτωση ήταν  όπου, ο «σύντροφος»- προαγωγός (κοινώς νταβατζής) μιάς ιερόδουλης μητέρας, βίαζε το αγοράκι της, το οποίο ήταν μαθητής δημοτικού σχολείου.Και όταν με κάποιον τρόπο το παιδάκι το ομολόγησε στο σχολειό, αντί να προστατεύσουνε οι εκπαιδευτικοί (??;;!!)  το παιδί, αυτοί το διώξαν από το σχολείο διά παντός, για να μην αποτελέσει «κακό παράδειγμα».  Το παιδί θα «αποτελούσε παράδειγμα»;  Εδώ μπαίνει ένα τεράστιο θέμα για την ποιότητα την ηθική και πνευματική τών εκπαιδευτικών. Διότι, το μέλημα της αριστεράς ήτανε το πώς θα διορίζονται οι άνθρωποι,  …της δε δεξιάς (συμπεριλαμβανομένων  Πασόκ και Σύριζα), ήταν να διορίζουν λόγω ψηφοθηρίας. Κανείς λοιπόν δεν έχει καταγγείλει ποτέ αυτές τις αισχρές συμπεριφορές. Και για να μείνονε λίγο ακόμα στο χώρο της εκπαίδευσης, άπειρες αδικίες συνέβαιναν πάντα στο χώρο. Και κυρίως προς τα φτωχά παιδιά. Χωρίς ποτέ κανείς να αντιδρά σ΄αυτό. Δηλαδή, το θέμα ήταν πάντα ΤΑΞΙΚΟ.

Στο Γκαζοχώρι (Γκάζι Αθήνας) κατοικεί από παλιά, μια μουσουλμανική κοινότητα. Κάποιοι εθελοντές δάσκαλοι προσέφεραν δωρεάν φροντιστηριακά ομαδικά μαθήματα στα παιδιά της περιοχής, σε κάποιον χώρο. Συχνά οι δάσκαλοι παρατηρούσαν ότι έλειπαν κάποια αγοράκια. Και όταν ρώτησαν τα άλλα παιδιά, αυτά γέλαγαν αλλά δεν απαντούσαν, σαν κάτι να κρύβαν. Ένας γνωστός μου μαθηματικός ρώτησε έναν συνάδελφό του «τι συμβαίνει και απουσιάζουν συνεχώς όλο και κάποια παιδιά». Και του απάντησε «καλέ, δεν ξέρεις ότι εκδίδουν τα παιδιά τους και ότι ΕΙΝΑΙ ΜΕΡΟΣ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΤΟΥΣ;».  

Εδώ τι συμβαίνει; Άνθρωποι μορφωμένοι, καλλιεργημένοι, με ανθρωπισμό ..και όμως, δεν αντιδράνε  σ΄αυτήν την φοβερή εγκληματική πράξη, αλλά το αποδέχονται σαν μέρος κουλτούρας…  Λέει δηλαδή η κοινωνία «πού θα μπλέξω εγώ τώρα». Κάνουν μάλιστα και κατηγοριοποιήσεις  «αυτοί είναι υπόκοσμος. Τι μας νοιάζει εμάς!». Δεν είναι και αυτή μια πιο ήπια μορφή ταύτισης με το θύτη; Το λογικό θα ήτανε να πάνε σε έναν εισαγγελέα να το καταγγείλουν. Όχι ότι θα γινότανε τίποτα σπουδαίο… Αλλά όταν τα στόματα κλείνουνε, τότε συντελείται ένα έγκλημα. Και βεβαίως, αυτές είναι πιο άγριες περιπτώσεις. Συντελούνται και  πιο ήπιες, που όμως έχουν τρομακτικές συνέπειες.

Να  πιάσομε τώρα,   διεθνή πολιτικά θέματα, που κι εκεί βλέπεις την αδικία να υποθάλπτεται αντί να καταγγέλεται. Η οργάνωση ΟΥΤΣΕΚΑ (στο λεγόμενο Κόσοβο) έπιανε φτωχούς ανθρώπους τους φυλάκιζε και πούλαγε τα όργανά τους. Διακινούσαν τεράστιες ποσότητες ηρωίνης. Κατά συρροήν. Διακινούσαν και εξέδιδαν γυναίκες φτωχές… Μπορεί οι γυναίκες αυτές να μην ήθελαν να γίνουν πόρνες. Και εδώ είναι η “ηθική” μας κοινωνία…  Και μιλάμε για πολλούς λαούς. Η “κοινή γνώμη” τής Γερμανίας, η “κοινή γνώμη” τών αμερικάνων  γιατί δεν στιγμάτισε και δεν κατηγόρησε αυτά τα τέρατα τους εγκληματίες τους κανίβαλους, αλλά όλοι εσιώπησαν;

Θυμάμαι σε μία εφορία γριά ξερακιανή με τόσο φτωχά και τριμμένα ρούχα,  κατακίτρινη  που νόμιζα ότι θα πεθάνει εκείνη τη στιγμή. Ήτανε στην εφορία Χαλανδρίου και έλεγε με σπασμένη φωνή κλαίγοντας- που η φωνή της ράγιζε και πέτρες ακόμη- στον έφορο “σε εκλιπαρώ. Δεν έχω να πληρώσω. Αυτό το καμαράκι μόνον έχω, πέθανε ο άντρας μου και ο γιός μου και δεν έχω τίποτα, είμαι δυστυχισμένη. Δε παρακαλώ, βοήθησέ με”. Τότε ακούστηκε το ουρλιαχτό τού έφορου: “άκουσες τί σού είπα; Θα βρης τα λεφτά αλλιώς θα σού πάρουνε το σπίτι, θα σε πετάξουνε στο δρόμο”. Άραγε ο έφορος αυτός, θα φερότανε έτσι σε έναν Βαρδινογιάννη ή θα έπεφτε γονατιστός και θα τού φίλαγε τα χέρια;

Γιατί να στιγματίζεται το βιασμένο κορίτσι, και όχι ο πατέρας που το βίαζε; Θυμάμαι την περίπτωση φίλης μου, που ενώ οι γονείς της είναι βαθειά ψυχικά άρρωστοι, μανιακοί, (λεχθέν από πολλούς ψυχιάτρους που τους γνωρίζουν χρόνια) όμως είναι ταυτόχρονα κοινωνικά αποδεχτοί -έχουν κοινωνική θέση και πλούτο στα χέρια τους- την καταδιώκουν την πολύ φτωχειά κόρη τους χωρίς λόγο, να τής πάρουνε το σπίτι, να τής πάρουνε τα παιδιά και  να την εγκλείσουν σε κάποιο ίδρυμα. Η κοινωνία είναι με το μέρος τών ψυχικά άρρωστων γονιών της επειδή έχουνε χρήματα και θέση (ιερέας).

Άραγε, πώς μπορούν να εξηγηθούν αυτές οι συμπεριφορές οι οποίες γίνονται μαζικά κι είναι τόσο τρομακτικά άδικες όταν τις διαβάζεις και τις αποκωδικοποιείς;  Τόσο εγκληματικές, σαδιστικές και πρωτόγονες; Δεν ξέρω τί να σκεφτώ… Εξ άλλου, δεν είμαι και ειδικός. Ωστόσο, σίγουρα κανείς καταλαβαίνει ότι αυτός ο κόσμος -θα μπορούσαμε να τον αποκαλέσουμε και όχλο- όλα του τα απωθημένα τα ξεσπάει αδυσώπητα   σε ανθρώπους που είναι αδύναμοι (οικονομικά-κοινωνικά). Άρα, το θέμα είναι καθαρώτατα ΤΑΞΙΚΟ και κοινωνικό. Τους πλούσιους δεν τούς αγγίζει κανείς. Τούς φτωχούς αλίμονο. Αν μέσα στην ατυχία τους έχουνε προβλήματα, τί έχουν να τραβήξουν όχι μόνον από τους τριγύρω πλούσιους, αλλά …και από άλλους φτωχούς ανθρώπους.

Εγώ δεν έχω άλλες ψυχολογικές εξηγήσεις να δώσω. Όμως ξέρω μιά πολύ σοβαρή αιτία πέρα από την κοινωνική – ταξική [γιατί, σε μιά πραγματικά δίκαιη κοινωνία κομμουνιστική, δεν υπάρχουν αυτά τα φαινόμενα]. Το σίγουρο είναι ότι οι άνθρωποι στις κοινωνίες που ζούμε μέχρι σήμερα, είναι ανεκπαίδευτοι στη λογική σκέψη. Διότι, με τη λογική σκέψη παράλληλα, υπάρχει η δικαιοσύνη. Άρα όποιος δεν μπορεί να σκέπτεται λογικά, να βρίσκει τα αίτια τών πράξεων  και να εξηγεί τα αποτελέσματα, δεν μπορεί ούτε να παίρνει θέσεις δικαίου. Αντίθετα, ταυτίζεται με την αδικία. Διότι η έλλειψη σκέψης, η παρορμητική συμπεριφορά δηλαδή, προτρέπει τον άνθρωπο πάντα  στην αδικία. Και μέσα από εκεί  πέρα βγαίνουν απ΄τις ψυχές τών ανθρώπων όλα τα τέρατα και οι μικροψυχίες και οι κακίες και οι αδικίες που έχουνε υποστεί οι ίδιοι.  Αντί αυτά να τα καταδικάσουνε, τα ρίχνουν σαν τιμωρία στους πιο αδικημένους και φτωχούς.

Μήπως τάχα άδικα  η κοινωνία, ο καπιταλισμός  και κάθε μορφής αδικία έχει σχέση με την έλλειψη λογικής σκέψης και πολιτισμού;  Διότι, η λογική σκέψη χρειάζεται μεγάλη  εκπαίδευση   για να προκύψει. Είναι αυτό  που λένε κατά κόρον, μεγαλόστομα : “η παιδεία”. Και που τελικά αυτοί που το λένε, δεν γνωρίζουνε τί ειν΄αυτή η παιδεία. Πολλές φορές παρακολουθώ διαλέξεις, εκδηλώσεις για τον πολιτισμό. Και όταν αναφέρονται όλοι σ΄αυτόν, λένε για χορούς, για μουσική, για τέχνη, και κανείς ποτέ δεν αναφέρει το κορυφαίο : την σκέψη. Τον Λόγο. Γιατί η μεγαλύτερη τέχνη  και το πιο σημαντικό απ΄όλα είναι να σκέφτονται  οι άνθρωποι. Και να αρνούνται από μόνοι τους, ατομικά, κάθε μορφή αδικίας μικρής ή μεγάλης. Δηλαδή, να έχουν κοινωνική συνείδηση. Αίσθηση δικαίου, η οποία είναι ταυτόσιμη με τη λογική. Όμως η κοινωνία αυτή, με τα σχολεία της, τους γονείς, άραγε εκπαιδεύουν τούς νέους σε κάτι τέτοιο;  Ή τού λένε πχ “κοίταξε πώς θα τα κοινομήσεις”. Ή, τους προτρέπουν δηλαδή πώς να γίνονται ανταγωνιστικοί και πώς να κεδρίζουν με οποιονδήποτε τρόπο ο,τιδήποτε θέλουν να κερδίσουν στη ζωή τους.  Συμβουλές δηλαδή να είναι “πιο δυνατοί” από τους άλλους ούτως ώστε να συντηρείται πάντα η αδικία.

 

 Το περιοδικό δεν συμφωνεί απαραίτητα με τα γραφόμενα από έκαστο αρθρογράφο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση άρθρου ή τμήματος άρθρου χωρίς την αναφορά του ονόματος του περιοδικού και του ονοματεπώνυμου ή ψευδώνυμου του αρθρογράφου.

Share.

About Author